Het meer Tajty: zeilgids en een comfortabel startpunt bij Giżycko

Tajty: een meer waar meer boten liggen dan je zou denken

Zoek je een startpunt voor je vaartocht dicht bij Giżycko, maar zonder de drukte van Giżycko, dan zijn de Tajty het simpelste antwoord: je vertrekt vanuit een van de vier havens hier, bent snel op open water en die wachtrij voor de draaibrug heb je op dag één al niet meer. Wij hebben hier 41 boten liggen. Ter vergelijking: op het naburige Kisajno zijn dat er 114, dus op papier ogen de Tajty bescheiden. Dat is schijn. Er liggen behoorlijk wat boten, alleen verspreid langs de oevers in plaats van opeengepakt in één bassin midden in de stad.

De meeste bemanningen kennen de Tajty van het doorvaren. Je passeert hier op weg naar het zuiden of het noorden en onthoudt vooral het kanaal en de boeien. Zonde, want als startpunt heeft dit water een paar dingen die Giżycko simpelweg niet heeft.

Ligging op de route en wat dat oplevert

De Tajty liggen net ten westen van Giżycko en vormen een knooppunt, geen doodlopende zijarm. Via het ene kanaal zak je af naar het Niegocin, via het andere ga je noordwaarts richting Kisajno. Dat tweede is cruciaal. Loopt je route naar de Mamry, naar de noordelijke meren of naar Sztynort, dan hoef je het centrum van Giżycko helemaal niet in en wacht je niet op de opening van de draaibrug. Je vaart de haven uit en gaat je eigen weg.

Andersom werkt het net zo goed. Het Niegocin ligt op één kanaal afstand en daarvandaan opent zich het hele zuidelijke deel van de route: het Niegocin, verder het Boczne, dan het Jagodne en de route richting Mikołajki. De eerste dag vanaf de Tajty is geen verloren dag aan de stad uit varen.

Karakter van het water: oevers, baaitjes, minder verkeer

De Tajty zijn grillig van vorm. De oever springt in en uit, er is genoeg plek om even stil te liggen, te eten en rond te kijken. Het is er merkbaar rustiger dan op het Niegocin op een julimiddag, want hier racet niemand dwars over het meer. De meeste boten pendelen tussen de havens en de doorgangen naar de kanalen.

Voor een bemanning die voor het eerst achter het roer van een houseboat zit, is dat concrete winst. Je eerste manoeuvres maak je op water waar niet drie andere boten in je nek hijgen voor dezelfde plek aan de kade. Beginnende ploegen krijgen hier een rustiger eerste dag dan wie vanuit het drukke centrum vertrekt, en dat zie je terug aan hoe hun eerste aanloop naar de meerpalen verloopt.

Een houseboat heeft een vlakke bodem en een hoog boord. Bij het manoeuvreren vangt hij zijwind als een zeil dat je niet wilt. Op de Tajty kun je dat oefenen zonder publiek.

Waarom starten vanaf de Tajty vaak makkelijker is dan vanuit het centrum van Giżycko

Om te beginnen de auto. De havens aan de Tajty liggen buiten het echte centrum, dus je wagen een week kwijt kunnen is hier gewoon eenvoudiger dan in de stad in het hoogseizoen. Daar komt het eerste uur van de tocht bij. In plaats van je door een vol bassin te wringen, vaar je het open water op en spreek je daar rustig af wie stuurt en wie de lijnen doet.

Blijft de draaibrug over. Ga je noordwaarts, dan omzeil je hem helemaal. Ga je zuidwaarts, dan heb je hem sowieso niet nodig. En dan is er nog iets wat niet in de prijslijst staat. Het ophalen van een boot op zaterdag in de stad is altijd een opeenhoping: de een levert in, de ander neemt over, iedereen wil dezelfde steiger. In een kleinere haven verloopt datzelfde moment gewoon rustiger.

Vier havens aan de Tajty

In elk van die havens liggen boten van uiteenlopend formaat, van compact tot grote houseboats zonder vaarbewijs. Kijk voor een concrete boot altijd naar de modelnaam, want die vertelt hoeveel hutten er zijn, wat de diepgang is en of er een flybridge op zit. Motorvermogens kunnen per exemplaar van hetzelfde model verschillen, dus is dat belangrijk voor je, vraag dan naar de specifieke boot.

Hoe ver kom je: een dag, een weekend, een week

In één dag heb je op een rustig tempo twee zinnige opties. Zuidwaarts: door het kanaal naar het Niegocin, het Niegocin over en verder richting het Boczne, met een overnachting in een haven onderweg. Noordwaarts: de overgang naar Kisajno en aanleggen in de havens daar. Op Kisajno hebben wij onder meer Port Royal, onze eigen basis, en daarnaast liggen Stanica Wodna Stranda en OW Łabędzi Ostrów.

Een weekend levert al een flink stuk route op. De klassieker: zaterdag naar het Boczne of verder, zondag richting het Jagodne, maandag terug. Wil je een kant-en-klaar plan met tijden, dan hebben we een driedaagse route uitgeschreven die je zonder aanpassingen vanaf de Tajty kunt starten.

Een week geeft je een rondje. Zuid naar Mikołajki en terug, of noord via Kisajno naar de Mamry en Sztynort. Daar komen overnachtingen in havens bij, en bij het plannen komt een lijstje van plekken om onderweg aan te leggen goed van pas. Eén ding voor in de agenda: de sluis Guzianka en de draaibrug in Giżycko hebben openingstijden. Je route stem je daarop af, niet andersom.

Westenwind en andere dingen om te checken

Bij wind uit het westen wordt het Niegocin onaangenaam, want de wind krijgt vrij spel over de lengte van het meer en de golf bereikt de oostoever al flink opgebouwd. De Tajty uit varen gaat dan makkelijk, terug tegen de wind in een stuk minder. Heb je de keuze, steek grote open wateren dan 's ochtends over, als het nog niet vol doorwaait. Op de Śniardwy en de Mamry geldt diezelfde regel dubbel. Daar wordt de golf kort en steil, en bij harde wind ga je er simpelweg niet heen.

Afmeren in havens gaat met meerpalen of een meerlijn. De meerlijn pak je met de bootshaak op bij het achterschip en loop je langs het boord naar voren. Het anker houd je voor vrije ankerplaatsen in beschutte baaitjes. Op charterboten zit er een lijn aan, geen ketting, dus vier hem met gevoel. Bij een nacht voor anker brandt het ankerlicht.

En dan iets waar op de Mazurische meren geen discussie over bestaat: afval en vuilwater lever je in de haven in, barbecueën mag alleen op aangewezen plekken. Dit is beschermd gebied en er wordt gecontroleerd.

Veelgestelde vragen

Is het ver van de Tajty naar Giżycko? Nee. Het zijn buurwateren, gescheiden door een kanaal. Over water is het een klein uurtje rustig varen, over land een korte rit. In de praktijk betekent dat: bevoorrading en de voorzieningen van de stad binnen handbereik, zonder dat je er middenin ligt.

Is dit een goede plek om je eerste tocht te beginnen? Ja, en dat is een van de sterkste argumenten voor de Tajty. Minder verkeer, meer ruimte voor je eerste aanlopen naar de steiger en geen wachtrij bij de draaibrug in het eerste uur. De eerste dag verloopt daardoor rustiger, en dat bepaalt meestal hoe een bemanning zich de rest van de week voelt.

Waar laat ik mijn auto? Meestal op het terrein van de haven waar je de boot ophaalt. Regels en kosten verschillen per haven, dus vraag ernaar bij het boeken en geef meteen door met hoeveel auto's jullie komen. Ter plaatse reken je ook de borg en de verplichte kosten af, contant, niet online.

Begint een charterperiode altijd op zaterdag? In het hoogseizoen doorgaans wel, omdat de hele vlootrotatie op zaterdag is ingericht. Buiten het hoogseizoen zijn er kortere en anders ingedeelde periodes, dus wil je graag doordeweeks vertrekken, vraag dan naar een concrete datum.

Kun je hiervandaan in een week een rondje varen? Dat kan, en zonder haast. Een week is ruim genoeg voor een zuidelijk rondje richting Mikołajki of een uitstapje naar het noorden via Kisajno naar de Mamry. Houd een dag speling voor een ligdag, want het weer dwingt die vroeg of laat toch af.

Omslagfoto: Birczanin — CC BY-SA 3.0, via Wikimedia Commons